เตือนนักท่องเที่ยว เล่นน้ำที่ชายหาดบางแสนระวังแมงกะพรุนมีพิษ

19 สิงหาคม พ.ศ. 2559

กรณีมีนักท่องเที่ยวจำนวนมาก ถูกพิษแมงกะพรุนที่ชายทะเลบางแสน จ.ชลบุรี ระหว่างวันที่ ๑๒ – ๑๔ สิงหาคม พ.ศ. ๒๕๕๙ มีจำนวนทั้งสิ้น ๑๘๙ ราย โดยปฐมพยาบาลเบื้องต้น และทำการรักษา ณ ศูนย์บริการนักท่องเที่ยวเทศบาลเมืองแสนสุข ๗๔ ราย จุดบริการนักท่องเที่ยวบริเวณชายหาด ๖๕ ราย และโรงพยาบาลมหาวิทยาลัยบูรพา ๕๐ ราย ผู้ป่วยส่วนใหญ่สัมผัสแมงกะพรุน บริเวณ แขน ขา และเท้า โดยมีอาการปวดแสบปวดร้อน จึงต้องระดมเจ้าหน้าที่กู้ภัยมูลนิธิธรรมรัศมีมณีรัตน์เข้าทำการช่วยเหลือ เบื้องต้นเจ้าหน้าที่ใช้น้ำส้มสายชูราดบริเวณที่ถูกพิษ เพื่อล้างพิษไปก่อน หลังจากนั้นดูอาการหาก ไม่รุนแรงอาการปวดแสบปวดร้อนจะค่อย ๆ หายไป แต่ถ้าหากคนใดมีอาการแพ้รุนแรง แน่นหน้าอก หายใจไม่ออก ก็จะส่งตัวไปรับการรักษาที่โรงพยาบาลมหาวิทยาลัยบูรพา

ด้าน ดร.เสาวภา สวัสดิ์พีระ ผู้อำนวยการสถาบันวิทยาศาสตร์ทางทะเล ม.บูรพา กล่าวว่า จากเหตุการณ์ที่มีแมงกะพรุนถูกกระแสน้ำ พัดเข้ามาบริเวณชายหาดบางแสนนั้น ทางสถาบันวิทยาศาสตร์ทางทะเล ม.บูรพา ได้ตรวจสอบเบื้องต้นพบว่าแมงกะพรุนที่พบน่าจะเป็นแมงกะพรุนหนัง หรือแมงกะพรุนส้มโอ มีร่างกายเป็นก้อนคล้ายวุ้นโปร่งใส ไม่มีสี มีรูปร่างคล้ายร่ม ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ ๓๐ ซม. บริเวณขอบร่มเป็นริ้วตรงกลางด้านเว้ามีส่วนยื่นออกไปเป็นช่อคล้ายดอกกะหล่ำที่มีปากอยู่ตรงกลาง โดยแมงกะพรุนหนังจัดเป็นแมงกะพรุนที่สามารถรับประทานได้ หลังจากผ่านกรรมวิธีล้างที่ถูกต้อง การพบแมงกะพรุนมากในบริเวณชายหาดนั้น เนื่องมาจากแมงกะพรุนถูกกระแสน้ำขึ้นและลมพัดเข้ามา ส่วนใหญ่เกิดขึ้นในฤดูมรสุม แมงกะพรุนหนังมีเข็มพิษที่มีพิษแต่ไม่ร้ายแรง เพียงสัมผัสแล้วทำให้เกิดอาการระคายเคือง บวมแดงและผื่นคัน ความรุนแรงขึ้นอยู่กับภูมิคุ้มกันของแต่ละบุคคล และชนิดของแมงกะพรุน วิธีการป้องกัน คือ ไม่ควรลงเล่นน้ำในพื้นที่เสี่ยงที่มีแมงกะพรุนชุกชุม หากเล่นต้องสวมใส่ชุดที่ป้องกันไม่ให้แมงกะพรุนต่อย เช่น เสื้อแขนยาว กางเกงขายาว หรือ Wet suit

เมื่อรู้ว่าถูกพิษแมงกะพรุน สิ่งที่ไม่ควรทำในบริเวณที่แมงกะพรุนต่อย คือ ล้างด้วยน้ำเปล่า ใช้มือถูบริเวณที่ถูกต่อย ประคบด้วยความร้อน หรือน้ำแข็ง เพราะจะทำให้เข็มพิษของแมงกะพรุนยังคงปล่อยพิษออกมาเรื่อยๆ ให้พยายามกำจัดเข็มพิษออก โดยใช้สันบัตรแข็งๆ เช่น บัตรเครดิต ขูดบริเวณที่ถูกแมงกะพรุนต่อย หรือใช้ไม้เขี่ยออก หรือใช้ที่คีบออก หากหาถุงมือใส่ได้จะดีมาก การปฐมพยาบาลเมื่อแมงกะพรุนต่อยที่ร่างกายทั่วไป ค่อยๆ ราดและล้างบริเวณที่ถูกต่อยด้วยน้ำส้มสายชูใช้เวลาประมาณ ๑๕ – ๓๐ นาทีเพื่อป้องกันไม่ให้ถุงพิษจากหนวดปล่อยสารพิษออกมาถ้าไม่มีน้ำส้มสายชูให้ล้างด้วยน้ำทะเล หรือ ๗๐% ไอโซโปรปิลแอลกอฮอล์หรือแอมโมเนีย หรือทาโลชันที่หาได้ใกล้ตัว หากไม่มีสิ่งดังกล่าวข้างต้น ให้ใช้ผักบุ้งทะเลซึ่งชอบขึ้นอยู่แถวชายหาดที่มีแมงกะพรุน ขยี้กับน้ำส้มสายชูความเข้มข้น ๕% ประคบผิวหนังบริเวณที่โดนพิษแล้วห่อด้วยผ้าขาวบางทิ้งไว้ ๓๐-๖๐ นาทีอาการระคายจะค่อยๆดีขึ้น ข้อสำคัญผักบุ้งทะเลต้องสะอาด

แหล่งอ้างอิง
- แมงกะพรุนเกลื่อนหาดบางแสน นักเที่ยว 200 คนโดนพิษ.[ออนไลน์].เข้าถึงได้จาก: http://www.dailynews.co.th/regional/515684.
- เทศบาลเมืองแสนสุขวาง 4 มาตรการแก้ปัญหาแมงกะพรุน.[ออนไลน์].เข้าถึงได้จาก: http://www.manager.co.th/Local/ViewNews.aspx?NewsID=9590000080766.
- เรื่องของแมงกะพรุนสายพันธุ์อันตรายจากทั่วโลกที่ควรรู้.[ออนไลน์].เข้าถึงได้จาก: http://www.uniserv.buu.ac.th/forum2/forum.asp?FORUM_ID=7